Святы Ян Павел II падкрэсліваў, што памяць пра мінулае — гэта не проста захаванне фактаў, а духоўны загад. «Памятаць — гэта першае слова… Гэта не запрашэнне, а каманда, якую Госпад дае свайму народу». Каб мець сапраўдны мір, неабходна не забываць мінулы вопыт, але шанаваць яго, вучачыся нават на памылках і трагедыях.
Беларусь, якая стала арэнай жорсткіх баёў і месцам масавага знішчэння людзей, нясе ў сваім сэрцы «балючыя ўспаміны і раны трагічнага вопыту». Памяць пра тых, хто загінуў у канцэнтрацыйных лагерах, падчас дэпартацый або на палях бітваў, павінна натхняць нас на тое, каб «ніколі больш» падобныя жахі не паўтарыліся .
Каталіцкае вучэнне ясна кажа: вайна — гэта заўсёды знак таго, што нешта больш вернае чалавечай годнасці пацярпела няўдачу. Папа Францішак нагадваў, што вайна «разбурае ўсё» і «забірае чалавечнасць». Яна нішчыць моладзь, пакідаючы пасля сябе толькі магілы тых, каму было ўсяго 20 ці 30 гадоў.
У гэты дзень мы асабліва молімся за ахвяраў вайны, за тых, хто пахаваны ў шматлікіх магілах, і за тых, хто застаўся ляжаць у безыменных месцах, за сем’і, якія перажылі гора страты, разлучэння і несправядлівасці, за седкаў веры, тых, хто нават у нечалавечых умовах вайны і пераследу захаваў сваю годнасць і даў гераічнае сведчанне любові да Бога.
Адзначэнне гэтай гадавіны ў Беларусі — гэта не толькі ўшанаванне памяці, але і заклік да актыўнага будавання міру. Памятаць пра трагедыю — значыць ненавідзець вайну і аднаўляць веру ў чалавека, у яго здольнасць выбіраць дабро.
Царква ў Беларусі, якая сама прайшла праз «зіму жорсткага пераследу», сёння імкнецца быць знакам надзеі і прымірэння. Мы пакліканы да дыялогу, цярплівасці і салідарнасці, каб маладыя пакаленні разумелі сэнс чалавечага жыцця і каштоўнасць мірнага суіснавання.
Няхай памяць пра 22 чэрвеня 1941 года заўсёды будзе для нас перасцярогай і стымулам для штодзённай працы дзеля супольнага дабра. Мы просім Бога, каб Ён высушыў кожную слязу і дараваў вечны спакой тым, хто ахвяраваў сваім жыццём дзеля нашай свабоды.